Podsumowanie maja ‘26

 

Maj był na pograniczu umiarkowanie chłodnego i umiarkowanie ciepłego. Było kilka dni że temperatura przekroczyła +25, ale było też kilka dni że nie przekroczyła +9. Najczęściej było w południe +18-20°C. Przymrozków znaczących nie było w maju one wyszalały się kwietniu. Miesiąc suchy jak na maj, spadło 81 mm z tego 37 mm w okresie niżu genueńskiego 16-17 maja. W świecie straszliwe powodzie w Chinach i RPA. Do końca miesiąca wytopił się ostatni znaczący płat żlebie głównym na Babiej Górze. W Tatrach też przerwana została ciągłość pokrywy nawet w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Pożary lasów na Roztoczu, w Puszczy Solskiej (5-8.V) spłonęło 300 ha lasu i na Mazowszu - ten na Mazowszu to prawie 100 ha. Bez tak naprawdę rozkwitł 15 maja, wielkie opóźnienie. Wielki wybuch wulkanu Mayon na Filipinach. Przez 14 dni radioaktywność powietrza utrzymywała się na poziomie >100 nSv/h. Wilgotność powietrza: 3 maja – LL zaś 22 maja – HH, wskutek opadów i mgły. 

 

 Jordanów, okolice, Polska:

·        1 maja. Rano bez przymrozku do +5 bo pochmurno, potem okresowo słonecznie do +15°C.

·        2 maja. Rano zero ujemne, potem pierwszy upalny dzień do +24°C. W Krakowie kwitną bzy masowo, dęby popuszczały. Na Kasprowym Wierchu 95, Na Babiej Górze widoczne coraz bardziej  wytopiska ale są miejsca wyleżyskowe z pokrywą do 50 cm.

·        3 maja - rano koło 0 potem wręcz upał +24,5°C., zakwitły grusze, węgierki i jabłonie.

·        4 maja - rano dodatnio, potem słonecznie bardzo ciepło do +24,7°C. Susza. Zagrożenia pożarowe. Koło Częstochowy płonie 15 ha młodego lasu trwa akcja gaśnicza.

·        5 maja. Rano +4, potem +26°C lato, na  BG formują się pojedyncze płaty powoli. Na KW 72,  D5SP 90, na Hali Gąsienicowej już tylko płaty. Susza hydrologiczna bo tak naprawdę to od niedzieli palmowej w marcu nie padało. 74% stacji hydrologicznych stan niski, Jordanów 148. Wielkie różnice temperatur Warmia, wybrzeże +8°C, Tarnów +27°C. Niż BABETTE.

·        6 maja - dzień wstał w podmuchach halnego z temperaturą +15, w południe +24,5°C. Po południu zachmurzenie wzrosło, ale nie będzie padać. Śnieg topi się w oczach na BG szybko formują się pojedyncze płaty.  W Tatrach też  ubyło: KW 68 cm, D5SP 90. Wielki pożar lasu w Puszczy Solskiej w powiecie Biłgorajskim na Roztoczu. Płonie około 250 ha  sośniny , a front pożaru ma 850 m długości. Biorą udział Dromadery samoloty i śmigłowce. Jeden z Dromaderów uległ w zadymieniu katastrofie. Pilot zginął. W Lubuskim wskutek punktowej burzy spadło 27 mm, w dolnośląskim w Jakuszycach 25 mm, łącznie tam  na 4 stacjach był opad ponad 20 l/m².

·        7 maja - od rana pochmurno, ale ciepło ponad +20, potem o 13:30 zaczęło padać niewielki deszczyk. Poniżej 1 mm, ale w okolicach Limanowej spadło do 20 mm, na KW 62, D5SP 74. Po całej środkowej Polsce szaleją burze, ale nie za silne. Podczas ostatnich opadów w Woliborzu w dolnośląskim spadło ponad 40 mm, ponadto w tym województwie było 45 stacji gdzie był opad ponad 20 mm, W innych województwach pojedyncze 5 do 7 l/m². Zakwitły aronie.

·        8 maja - w nocy spadło koło 10 l/m² pierwszy znaczący deszcz od marca, na Koskowej 20 mm, w Rozdzielu k./ Żegociny 40 mmm, w Jaśliskach 43 mm, prawie w całej południowej Polsce padało. Pokrywa śnieżna: KW 59, D5SP 68 cm. Nie za ciepło w południe +14,5. Ale na Warmii tylko +8°C.

·        9 maja - dzień pochmurny, rano mżawisty, chłodno 9-12 stopni. Na KW 54 cm. D5SP 64 cm. Wyż XERI.

·        10 maja. Rano +1 mgła, rosa  potem słonecznie do +20°C, KW 49 cm śniegu. Na wtorek wielkie ochłodzenie.

·        11 maja. Rano +3°C, do 10-tej pogodnie potem zachmurzenie i niewielkie opady około 1,2-1,5 mm. Śnieg KW 43. Niż DOREEN.

·        12 maja. Pankracego, dzień wstał z deszczem, padało małym deszczem aż  do 14-tej, potem się trochę rozpogodziło. W momencie opadów w  południe temperatura spadła do +6,2 ale potem się dźwignęła do +9,5°C. Na KW tylko płaty przerwana ciągłość, w D5SP 53 cm. Na Hali Ornak w nocy spadło 44 mm i ponadto na 8 stacjach ponad 20 mm, w Rydułtowach 34 mm, na 11 stacjach ponad 20 mm. Bez powoli, po wielkiemu powoli rozkwita, ale jeszcze nie do wzięcia. Na BG kilkanaście płatków policzalnych.

·        13 maja – Serwacego, pogodnie z zachmurzeniem, ale chłodno rano +2 w południe nie więcej jak +10°C. Bez kwitnie i nie może rozkwitnąć. Na KW spadło 12 cm na stare płaty, w D5SP 50 cm. BG popudrowana. Jasienie, orzechy, akacje z ostrożności przymrozkowej nie puściły liści.

·        14 maja. Bonifacego, pochmurno z przejaśnieniami, nadal dość chłodno rano +1, w południe i po południu +15,7°C. Bez jeszcze nie nadaje się do flakonu. Śniegi: KW i D5SP 47 cm.

·        15 maja – Zimna Zośka, św. Zofija kłosy rozwija i nie rozwinęła. Ale nie było zimnej Zośki, rano +5, potem do +15°C. Straszyli wielkimi burzami, a tu raptem spadło 0,6 mm  bez żadnych burz. Ale na Giewoncie piorun  poraził dwie osoby, jedna straciła przytomność , ale nic jej nie grozi. KW 9, D5SP 45 cm, Pierwsze bzy we flakonie z tygodniowym opóźnieniem w stosunku do średniej. Niż FEE.  

·        16 maja, miało tyle spaść,  a od wczoraj wieczór spadło 14 mm, za noc 11 l/m², Tatrach deszcz ze śniegiem i  śnieg. Tylko w Morskim Oku w nocy spadło 26 mm, poza tym tylko na 3 stacjach było ponad 20 mm. Zimno do +9. O 18-tej zaczęło  intensywniej  padać.

·        17 maja - bardzo zimny deszczowy dzień, tylko maksymalnie +7,5°C. W mocy napadało 14 mm do 16-tej około 20 mm. Od początku opadów  czyli przez dwa dni około 34 l/m². Od początku miesiąca 59,4 l/m².  Na Hali Gąsienicowej spadło 60 mm, na Kasprowym Wierchu ponad 50 mm, na 60 stacjach powyżej 20 mm w małopolskim. W Tatrach padał deszcz że śniegiem i śnieg i dlatego na KW jest 40 cm, HG 7 cm, D5SP 51. Nad Roztoczem między Narolem a Krasnobrodem utrzymywała się przez dwie godziny super komórka burzowo-gradowa. W tym małym obszarze spadło 70-100 mm deszczu, ale nie ma stacji analogie.

·        18 maja. Cały dzień lekko mżyło z przerwami, ale spadło  tylko 2,4 mm. Zimno do +9°C. Od początku deszczy w sobotę spadło 37 mm, ale w Zakopanem 95 mm, Katowice 72 mm, Kraków 57 mm. Pokrywa  KW 33, HG 7, D5SP 50 cm.

·        19 maja. Rano mgła +5, potem słonce do +17,5°C. Śnieg: KW 26, D5SP 47. Wyż YGGLEV I.

·        20 maja. Rano tylko koło +1 bo wyż nad Bałtykiem, ale w południe wreszcie +20°C, Na KW 19, w D5SP mniej jak 47 cm śniegu. Słońce u podstawy  Jastrzębnika czyli na Nordkappie wieczny dzień.

·        21 maja. Ranek dość chłodny +5, potem pogoda so +17°C, ale w Poznaniu  maksimum +23,4°C. Żadne cuda... O 15-tej przeszedł mały deszczyk konwekcyjny. Na BG jeden płat znaczący żlebie głównym. Na KW 10 cm. Wyż ZENO.

·        22 maja - rano +5, potem maksimum +19,5°C, pogoda z chwilowym zachmurzeniem.

·        23 maja. Rano jeszcze chłodno +5, ale w południe było grubo pomad +20 chyba +23°C. Prześliczna pogoda. Bzy rozkwitają  pełna gębą  wreszcie, bo pierwsze były 15 maja. I tak z opóźnieniem...

·        24 maja - rano chłodno +5 ale po południu do +24°C. Wieczór zaczęło się chmurać, w Polsce pojedyncze komórki burzowe. Wyż ALEXANDER.

·        25 maja - ciepło rano +9,5, południe tylko +22°C bo wiatr, wysokie ciśnienie ponad 1028 hPa. Jeszcze tylko w D5SP jest 24 cm śniegu.

·        26 maja. Rano +6, w południe +24,5°C, wiatr. Nie ma już nigdzie śniegu w zwartej pokrywie, ostatni płat w żlebie głównym kurczy się gwałtownie, widziałem firletki.

·        27 maja - rano ciepło +8, potem +24,5°C. Około 14:30 przeszła mała burza termiczna ze dwa grzmoty i do 5 mm. Ale w Podkarpackim i na wschodzie małopolskiego opady sięgały 20 mm.

·        28 maja. Rano tylko +2 potem zimno do +15 stopni. Podmuchy wiatru. Wyż BORIS II.

·        29 maja - rano tylko +2 ale w południe cieplej do +21,5°C. Na granicy powiatów wołomińskiego i  mińskiego, ogromny  pożar lasu, samoloty, śmigłowce, 899 strażaków kilka wsi ewakuowano, pożar jeszcze nie opanowany, płonie ponad 100 ha lasu. Droga nr 50 zamknięta.

·        30 maja - pochmurno chłodno do +15-17, pod chmurami +14°C. Mżyło do 20–tej 1-2 mm. Ale od zachodu nadchodzi super komórka burzowa, u nas będzie po 20-tej zobaczymy. W Słowackim Krasie zginęła 67-letnia Polka bo nie chciała wspinać się po drabinie i szukała alternatywnych rozwiązań...

·        31 maja. Te wieczorne burze wczoraj po 20-tej przyniosły na Opolszczyźnie 22 mm, u nas 5 mm. Ale w powiecie Strzelce Opolskie przeszła niewielka trąba powietrzna. Dziś cały dzień pochmurno do +17, wieczorem się rozpogodziło i wzrosła temperatura do +21°C.

 

Europa:

·        6 maja. W Hiszpanii zanotowano najcieplejszy kwiecień +15,2°C.

·        8 maja. Na skutek północnego wiatru silnego wody w jeziorze Garda koło Trento odwróciła się, dobre to dla fauny i natlenienia tym bardziej  że jest susza.

·        10 maja - ulewne deszcze i trąby wodne na południu Hiszpanii.

·        12 maja - olbrzymia  susza na Węgrzech.

·        13 maja - gwałtowne burze i front chłodny, spowodował w Chorwacji północnej wielkie perturbacje. W  wyższych górach spadł śnieg np. na górze Platak, w Zagrzebiu straszliwe ulewy burzowe.  W Szwajcarii  też śnieżyce duże.

·        20 maja - w europejskiej Rosji aż po Ural i Perm wielkie upały ponad +30°C nie było tego od 1955 roku, a tak niedawno była nad Moskwa śnieżyca, pod koniec kwietnia.  Ale w pobliżu Morza Czarnego niż mokry powodzie i lawiny błotne.

·        22 maja. W Hiszpanii pd-zach. fala upałów do +38°C, do całej południowej Europy idzie fala rekordowych majowych upałów.

·        24 maja - w Wielkiej Brytanii temperatura przekroczyła +30°C.

·        25 maja - we Francji straszliwa fala upałów ponad +35°C.  

·        27 maja. Ofiary upałów we Francji 7 w tym 5 utonięć, w Wielkiej Brytanii kolejny majowy rekord +31,5°C.

·        29 maja. W Wielkiej Brytanii już 11 ofiar utonięć, rekordy upału w Portugalii +40,3°C. Wochy szykują się na potężną falę upałów. W południowej Grecji w wiosce górskiej taki grad że zrobiło się jak w zimie. Zniszczone uprawy.

·        30 maja - rekord upałów w Portugalii i we Francji ponad +40°C.

 

Świat:

·        2 maja. Wielka powódź w NW Brazylii 4 ofiary.

·        4 maja. Wielkie tornada, burze ulewy , a w górach nawet śnieg paraliżują Turcję. Powodzie, gwałtowne burze w Algierii nasilają się: 7 ofiar. Kolejny atak powodzi w Kenii, są też lawiny ziemne, ofiary. 

·        7 maja. Wielki opad śnieżyc w Denver w Kolorado napadało z 0,5 m.

·        8 maja. Gwałtowne burze w stanie Missisipi 500 budynków zniszczonych, szukają dziecka małego.

·        10 maja. Wielkie powodzie w RPA.

·        11 maja. Miasto Nojabrsk w głębokiej Syberii dotknięte kalamitą śniegową - 31 cm.

·        13 maja. W Turcji 12 osób poważnie rannych w szpitalach na skutek burz i ulew. W RPA z powodu powodzi ogłoszono stan wyjątkowy. Katastrofalne ulewy w Mexico City.

·        14 maja. Ponad 100 ofiar wielkiej burzy piaskowej i gradowej w północnych Indiach.

·        17 maja. W Australii wielki żarłacz pożarł człeka.

·        18 maja - w indyjskim stanie Uttar Pradesh wielka burza piaskowa uniosła mężczyznę na 15 m, doznał obrażeń. 18 ofiar wcześniejszych powodzi w RPA.

·        19 maja - wielka powódź w  centralnych i południowych Chinach, rekordy opadowe, Jangcy wylewa, 12 ofiar, na wyspie Hajnan wielki zsuw  klifowy, nie przestaje padać. Najgorzej w prowincji Hubei.  Wielka burza piaskowa w Iraku. Potężne tornado z wielkimi zniszczeniami w stanie Nebraska.

·        20 maja - w powodzi w Chinach już 20 zaginionych.

·        21 maja. Ulewy w Turcji mowa fala tym razem na południu, 2 ofiary.

·        23 maja. Wielkie powodzie w Afganistanie 24 ofiary na razie, powodzie błyskawiczne w Nowym Jorku i New Jersey.

·        24 maja - monstrualne upały w Indiach już 37 ofiar.

·        25 maja. Okropne powodzie w całych południowych Chinach zarówno pd-wsch., pd., pd-zach. zginęło 12 osób, 19 uznano za zaginione. Za dobę potrafiło spaść 296,7 l/m².

·        26 maja. W Syrii rzeka Eufrat zagrożona powodzią.

·        27 maja. W Indiach upały nasilają się, w pd. Chinach od narastającej powodzi walą się mosty pociągając samochody.

·        28 maja. Na granicy Syrii i Iraku powódź na rzece Eufrat.

 

Wulkany, trzęsienia ziemi, katastrofy, pożary, infekcje i inne  nieszczęścia:

·        1 maja. Pożary szaleją koło Pizy w Toskanii i na poligonie w Holandii. W Holandii są straże z Belgii, Francji.

·        3 maja - po 11 dniowej walce ugaszono pożar w Japonii. Wielki wybuch wulkanu Mayon na Filipinach zasypane popiołami 52 wioski. Ewakuacje. W Parku Narodowym Czeska Szwajcaria straszny pożar.

·        5 maja. Pożar w czeskim parku narodowym opanowany.

·        7 maja - od kilku dni na statku wycieczkowym  holenderskim MV Hondius, który płynął z Ziemi Ognistej do Wysp Zielonego Przylądka wybuchła epidemia wirusa hanta-andyjski od gryzoni – 3 ofiary śmiertelne. Po błąkaniu  się po nie chciały ich porty przyjmować, płynie na Kanary tam ich będą segregować i hospitalizować.

·        8 maja. Ogromny pożar lasu koło Czarnobyla 1100 ha, nie ma skażenia. We wschodniej Indonezji na małej wyspie wybuchł wulkan Dukano, kolumna popiołów na 10 km, 3 turystów ofiary, 10 szukają, 7 zeszło. Miejscowi nie chodzą i ostrzegają, ale turyści robią selfie i są głupi.

·        9 maja.  Odnajdują ciała ofiar wulkanu Ducano.

·        10 maja – MV Hondius jest na Wyspach Kanaryjskich trwa  hospitalizacja chorych i odsyłanie samolotami zdrowych.

·        12 maja. Lodowiec Hontoria na czubku Antarktydy  skurczył się o 50%, nie pozostanie to bez echa dla poziomu mórz.  Z kolei wulkan Erebus na Antarktydzie wyrzuca drobiny złota na setki kilometrów około 80 g dziennie (spełnia się wizja J. Verne’a z powieści „Złoty wulkan”). Amerykańska alpinistka zginęła w lawinie na górze Makalu w Nepalu.

·        13 maja - seria niepokojących słabych trzęsień ziemi koło Teheranu, grozi jakieś większe, czyżby zemsta pomarańczowego człowieka?

·        15 maja - w Japonii rejon Tohoku trzęsienie ziemi M6,3  bez szkód. Meningokokowe zapalenie opon mózgowych w UK – 1 ofiara.

·        17.V – epidemia wirusa ebola w DRK, Ugandzie i Sudanie Pd.

·        18 maja - w pd-zach. Chinach trzęsienie M5,2 dwie ofiary. Miasto  Liuzhon ewakuowane.  Mayin wulkan na Filipinach znów aktywny. Erupcja podwodnego wulkanu w Morzu Bismarcka u wybrzeży Papui – Nw. Gwinei.  

·        19 maja. Koło Los Angeles zaczynają się pożary i tak co roku.

·        20 maja - południowej części Peru trzęsienie ziemi M6,1 wiele budynków zwaliło, jak na razie 27 rannych.

·        21 maja. Niesamowite - koło Kopenhagi trzęsienie ziemi M3,9(!). Bez skutków ubocznych jeno tynki pospadały. Hantawirus w Czechach i ebola - Bundibungyo w Niemczech i Czechach.

·        22.V – błonica w Australii. Choroba Haff – Zalewu Wiślanego w Polsce – 2 osoby hospitalizowane. 

·        23 maja. Wielkie trzęsienie ziemi M6,0 na Hawajach, ale bez tsunami i na szczęście bez szkód. Zagłada postępująca Morza Kaspijskiego, część północna niknie w oczach, Wołga dostarcza dużo mniej wody. (Powtórka z Jez. Aralskiego?) Odkryto 1000 skorodowanych beczek odpadów radioaktywnych na dnie pn-zach. Atlantyku. A będzie ich jeszcze więcej!

·        26 maja. W Północnym Chile silne trzęsienie M6,8 bez szkód.

·        27.V – coraz więcej zachorowań na dengę w USA, wektorem są komary!

·        28 maja - 57 km od Zagrzebia na południe przy granicy Chorwacji z Bośnią trzęsienie M3,7 ludziom się wydawało że silniejsze. Bez szkód. Wciąż wzrasta ilość zachorowań na ebolę w Afryce.

 

Ciekawostki przyrodnicze:

·        1 maja. Koło San Francisco  lwy morskie wylegują się i ściągają turystów.

·        2 maja. Nad Hawajami dziwne zjawisko zielonego rozbłysku. Naukowcy głowią się. Humbak pływa po Morzu Północnym. Wielki sukces Media Ekspert.

·        4 maja. W Omanie plaże i woda są czerwone od masowego wyrzutu krewetek.

·        7 maja. W Danii wyrzuciło wstęgora królewskiego – rybę zagłady.  

·        8 maja - w Nowej Zelandii wyrzuciło jadowitego węża morskiego pęza dwuzębnego. Przyszedł łapacz węży i go złapał.

·        9 maja.  W Montanie atak niedźwiedzia na turystę - ofiara.

·        10 maja. W Utqiavik na Alasce rozpoczął się dzień polarny.

·        11 maja. Przy ujściu Wisły morze wyrzuciło rozkładającego się wieloryba. W Kenii reintrodukcja antylopy Bango górskiej krytycznie zagrożonej.

·        12 maja - w RPA giną pingwiny z braku sardynek.

·        14 maja - w parku w Chicago zauważono gniazdującą parę orła bielika, pierwsza obserwacja od 100-lat. Koło Nowej Funlandii hodowca bydła uratował łosia, który przewrócił się na autostradzie przeskakując bariery, i chwała mu za to…

·        16 maja.  U wybrzeży Danii pływa martwy humbak ale to nie jest ten słynny Timmy, bo nie ma nadajnika GPS.

·        17 maja.  Dziś twierdzą że to jednak Timmy.

·        18 maja - w Górach Witosza koło Sofii niedźwiedź zagryzł człowieka, pierwszy raz od 16 lat.

·        19 maja - w RPA uratowano na plaży małego pingwina, chwała im za to.

·        21 maja. W Indiach dwa walczące słonie stratowały turystkę.

·        24 maja - w Australii rekin pożarł chłopa. W Wielkiej Brytanii wolontariusze uratowali psa, który spadł z klifu w Devon. Chwała im za to.

·        27 maja. Na Riwierze francuskiej zagościł delfin butlonosy, zaczepia kąpiących się – towarzyski...

·        30.V – niedźwiedź pokazał się na chwilę w Skawie. Na szczęście obyło się bez wypadków i łapoczynów (sic!).

·        31.V – rosyjski dron uderzył w Zaporoską EJ – bez większych szkód.

 

Z Kosmosu…

·        1-30.V – spadają α-Skorpidy, 4/h.

·        3-12.V – spadają η-Lirydy, 4/h.

·        5/6.V – deszcz meteorów z roju η-Akwarydów.

·        6.V – spadek dużej ilości meteorów. Bliski przelot asteroidy 2026 HN1 o średnicy 50 x 100 m i v = 14 km/s, w odległości 3,4 mln km od Ziemi.

·        8.V – odkryto atmosferę wokół obiektu TNO oznaczonego jako (612533) 2002 XV93 o średnicy 500 km, co stanowi swego rodzaju sensację naukową.

·        18.V – bliski przelot asteroidy 2026 JH2 o wymiarach 15 x 35 m, w odległości 91.000 km.

·        19.V-19.VI – lecą τ-Herkulidy, 2/h.

·        23 maja - bolid wielce przystojny przeleciał nad Nową Południową Walią w Australii.

·        22.V-2.VII – lecą Arietydy, 54/h.

·        23.V-15.VI - spadają ω-Skorpidy, 5/h.

·        24.V – udany test Starshipa, rakieta spadła do Zatoki Meksykańskiej.

·        26 maja - zaczynają się białe noce astronomiczne.

·        28.V – eksplozja rakiety New Glenn na wyrzutni na Cap Canaveral, bez ofiar. Można to porównać z katastrofą radzieckiej Ł-1 w latach 60. XX wieku.

·        31 maja. Nad pn-wsch. stanami USA tzw. Nową Anglią przeleciał ogromny bolid i eksplodował w powietrzu, miał 100 m średnicy… Odkryto czarną dziurę Abell2744-QSO1 starszą od swej galaktyki, odległa o 13 mld ly.

Stanisław Bednarz, Robert Leśniakiewicz