Jack Guy
Gigantyczne ośmiornice
mierzące do 19 metrów długości należały do największych
drapieżników oceanicznych około 100 milionów lat temu, jak wynika z nowych
badań, w których odkryto rzadkie skamieniałości ukryte w litej skale.
Zdumiewająco dobrze
zachowane okazy potężnych szczęk ośmiornic noszą ślady intensywnego zużycia
spowodowanego miażdżeniem twardych ofiar, w tym muszli i kości, donosi badanie
opublikowane w czwartek w czasopiśmie „Science”.
- Sugeruje to, że te
gigantyczne ośmiornice mogły pełnić funkcję drapieżników szczytowych w morzu
kredowym – powiedział CNN współautor badania, Yasuhiro Iba, profesor nadzwyczajny nauk o Ziemi i planetach na
japońskim Uniwersytecie Hokkaido.
- Byliśmy zaskoczeni.
Zapis kopalny ośmiornic jest niezwykle ograniczony, więc znalezienie tak dużych
i ważnych ekologicznie zwierząt w oceanie kredowym przerosło nasze oczekiwania
– dodał.
Diagram pokazuje, jak
kolosalne rozmiary Nanaimoteuthis wypadają
w porównaniu z rozmiarami innych zwierząt. (Uniwersytet Hokkaido)
Wymarłe zwierzęta,
naukowo nazwane Nanaimoteuthis, miały
od 7 do 19 metrów długości. Naukowcy oszacowali ich całkowitą wielkość,
ekstrapolując ją na podstawie rozmiarów okazów dziobów.
Zgodnie z wynikami
badań, te kolosalne stworzenia należały do najwcześniejszych
ośmiornic płetwiastych, które mają płetwy w kształcie wioseł na głowach,
znanych z zapisów naukowych.
Rzadkie skamieniałości ośmiornic
Iba wyjaśnił, że
ośmiornice rzadko ulegają fosylizacji, ponieważ większość ich ciał jest miękka,
a jedynie kilka twardych części, takich jak szczęki, prawdopodobnie zachowa się
po ich śmierci. Naukowcy przeprowadzili nową analizę 15 ogromnych
skamieniałości szczęk, znalezionych wcześniej na japońskiej i kanadyjskiej
wyspie Vancouver. Ale naukowcy na tym nie poprzestali.
Zespół odkrył również
12 skamieniałych szczęk ośmiornicy, zamkniętych w skałach osadowych z okresu
kredowego, datowanych na 100–72 miliony lat. Autorzy badania odnaleźli okazy,
wykorzystując technikę obrazowania 3D zwaną tomografią szlifierską, do
tworzenia zestawów danych o wysokiej rozdzielczości oraz modelu sztucznej
inteligencji, zgodnie z wynikami badań.
Iba opisał tę metodę
jako podejście do „cyfrowego wydobywania skamieniałości”, które pozwoliło na
stworzenie trójwymiarowych modeli skamieniałości szczęk.
W okresie kredy
dinozaury, takie jak Tyrannosaurus rex,
Triceratops i Welociraptor, dominowały na lądzie.
Do tej pory uważano,
że drapieżne kręgowce, takie jak duże gady morskie, rekiny i ryby, dominowały w
morzach, powiedział Iba, ale skamieniałości sugerują, że ośmiornice mogły
również zajmować szczyt łańcucha pokarmowego.
- To wskazuje, że
morskie ekosystemy kredy były bardziej złożone i obejmowały szerszy zakres
drapieżników szczytowych, niż wcześniej sądzono – powiedział.
- W tym ekosystemie Nanaimoteuthis prawdopodobnie
wykorzystywał swoje duże ciało i długie ramiona do chwytania ofiar, a potężne
szczęki do przetwarzania twardego pokarmu – dodał Iba. - Podobnie jak
współczesne ośmiornice, mógł polegać na inteligencji, aby znaleźć, schwytać i
skonsumować swoją ofiarę.
Skamieniała żuchwa
jest widoczna z twardą, przypominającą dziób strukturą zwaną rostrum (u góry po
lewej). (Uniwersytet Hokkaido)
Iba planuje teraz
rozszerzyć cyfrowe badanie skamieniałości, które jego zdaniem może pomóc w
odkryciu organizmów, które wcześniej były niewykrywalne w zapisie kopalnym.
- Naszym celem jest
ujawnienie ukrytych elementów starożytnych ekosystemów i stworzenie znacznie
pełniejszego obrazu tego, jak naprawdę funkcjonowały dawne ekosystemy –
powiedział. Tim Coulson, profesor
zoologii na Uniwersytecie Oksfordzkim w Anglii, który nie brał udziału w
badaniu, powiedział CNN, że „praca przedstawiona w artykule jest fascynująca i
ekscytująca”.
- Te zwierzęta żywiły
się innymi zwierzętami i mogły przegryzać kości dużych ryb, a być może także
gadów morskich, a także muszle. Ich rozmiary sugerują, że były drapieżnikami
szczytowymi, zajmującymi szczyt łańcucha pokarmowego – powiedział.
- Autorzy twierdzą, że
asymetryczne wzory zużycia na szczękach ośmiornic wskazują na istnienie
inteligencji – dodał Coulson. - Chociaż jest to prawdopodobne, nie da się
jednoznacznie określić, jak inteligentne były te zwierzęta.
Jakob Vinther, profesor
nadzwyczajny makroewolucji na Uniwersytecie w Bristolu w Anglii, który również
nie brał udziału w badaniu, powiedział, że badania opierają się na „naprawdę
niesamowitym odkryciu”.
Twierdził jednak, że
skamielina nie dowodzi definitywnie, iż Nanaimoteuthis
był drapieżnikiem szczytowym, polującym i zjadającym niektóre z dużych gadów
morskich, z którymi dzielił ocean.
- Pytanie brzmi, czy
miałoby sens, aby takie zwierzę upolowało tak dużą ofiarę – powiedział Vinther.
- Rozłożenie i połknięcie
dużych zwierząt zajęłoby ośmiornicom dużo czasu, a mogły one zaspokoić swoje
potrzeby energetyczne, żywiąc się stosunkowo niewielką ofiarą – wyjaśnił.
- Ale to nie umniejsza
faktu, że były to najprawdopodobniej groźne drapieżniki i prawdopodobnie
znaczący drapieżnik polujący na pewne większe ofiary, które istniały w tamtych
czasach – powiedział Vinther.
Moje 3 grosze
Nie tak dawno przełożyłem artykuł Kelsey’a Nighthawka pt. „Ośmiornice z Kosmosu” – zob. https://wszechocean.blogspot.com/2021/06/osmiornice-z-kosmosu.html w którym autor stawia śmiałą tezę – ośmiornice nie
są istotami z tej Ziemi. One przybyły z Kosmosu i pozostały na naszej planecie,
gdzie znalazły idealne warunki do swego rozwoju – a także artykuł Ciarana McGratha pt. „Ośmiornice
przybysze z Kosmosu?” - https://wszechocean.blogspot.com/2018/05/osmiornice-przybysze-z-kosmosu.html oraz artykuł prof. dr filozofii Kristin Andrews pt. „Cywilizacja
ośmiornic” na stronie https://wszechocean.blogspot.com/2022/04/cywilizacja-osmiornic.html. Wszyscy powołani autorzy twierdzą, że ośmiornice
odbiegają od tego, co ewolucja stworzyła na naszej planecie. Radzę przeczytać.
Z kolei w latach 60. XX wieku spółka autorska Strugaccy Bros napisała bardzo ciekawe
opowiadanie pt. „O odkrywcach i podróżnikach” w którym opisują ni mniej ni
więcej tylko inwazję… siedmiornic. Siedmiownic, czyli odmiany głowonogów z
większym mózgiem i siedmioma ramionami. Te głowonogi wyszły z Wszechoceanu i
idąc/płynąc w górę rzek opanowywały wewnątrzlądowe zbiorniki wodne. Kto wie,
czy może bracia Strugaccy nie mieli wizji przyszłości i inteligentne głowonogi
i wyjdą z mórz…?
I jeszcze jedna literacka parantela – ogromny głowonóg Percy z
powieści „Kowboje oceanu” sir Arthura C.
Clarka. Ten stwór mieszkał w strefie hadalnej Wszechoceanu, był wielki i
całkiem biały…
Kiedyś tak zrobiły ryby, no bo kto powiedział, że ewolucja się
zatrzymała?
Opracował
- ©R.K.Fr. Sas -
Leśniakiewicz





